آموزش بورس اوراق بهادار

حباب قیمتی بورس چیست؟

حباب قیمتی بورس
Avatar
نوشته شده توسط امید بکتاش

حباب قیمتی سهام چیست؟ کدام سهم‌ دچار حباب قیمتی شده است؟ آیا بورس اوراق بهادار نیز دچار حباب می‌شود؟، مطمئنا برای شما نیز حداقل یکی از این سه سوال پیش آمده است. خصوصا در روزهایی که با رشد پی در پی شاخص شاهد بالا رفتن قیمت اکثر سهم‌های بازار هستیم. در ادامه قصد داریم دریابیم که حباب قیمتی در بورس چیست و چه زمانی رخ می‌دهد.

حباب قیمت چیست؟

استفاده از مفهوم حباب در بازارهای تجاری از چندین قرن پیش مرسوم بوده است. با این حال فراگیری این اصطلاح در کشورهایی هم‌چون ایران با رشد تنش‌های اقتصادی در سال‌های اخیر بسیار بیشتر شده است. حباب‌های قیمتی زمانی رخ می‌دهند که یک کالا بدون داشتن دلیل و صرفا به دلیل افزایش تقاضای کاذب رشد بسیار سریعی را تجربه کند. این افزایش قیمت گاها تا چندین برابر ارزش واقعی کالا اتفاق می‌افتد. البته باید توجه داشت که حباب‌های قیمتی یا قیمت‌های حبابی (!) عمر محدودی دارند و معمولا با نزول بسیار سریع همراهی می‌شوند. افزایش نمادهای دارای حباب قیمتی می‌تواند موجب سقوط بازارهای مالی شود.

مشهورترین داستان در رابطه با حباب قیمتی به فروش گل‌های لاله در قرن ۱۶ میلادی در کشور هلند باز می‌گردد؛ در آن زمان تقاضای خرید گل لاله در این کشور به سرعت افزایش یافت و حضور دلالان موجب شد هر گل لاله به چندین برابر قیمت واقعی به فروش برسد. این افزایش قیمت تا جایی ادامه یافت که دیگر خریداران توان پرداخت بهای گل لاله را نداشتند، پس از آن قیمت این محصول که یکی از کالاهای استراتژیک در اقتصاد هلند آن زمان محسوب می‌شد، به شدت کاهش یافت و اقتصاد این کشور را به مرز ورشکستی کشاند!

حباب قیمتی در بورس چیست؟

بورس اوراق بهادار نیز هم‌چون سایر بازارهای مالی ممکن است دچار حباب‌زدگی شود. استفاده از این مفهوم در بازارهای سهام به قرن ۱۷ میلادی باز‌ می گردد، با این حال مهم‌ترین حباب‌زدگی بازار سهام را می‌توان مربوط به بحران مالی سال ۲۰۰۸ ایالات متحده دانست. این موضوع سبب شد وال استریت سقوط بی‌سابقه‌ای را تجربه کند.

در بازار سهام حباب‌های قیمتی اکثرا نه بر پایه افزایش تقاضا، که به واسطه حضور دلالان و سفته بازار اتفاق می‌افتد. بنابراین افزایش ارزش سهام به واسطه رشد تورم و هم‌چنین ورود نقدینگی به بازار را نمی‌توان حبابی شدن بازار نامید، با این حال این دو موضوع می‌تواند آغازی بر این فرآیند باشد. از جمله حباب‌های قیمتی ایجاد شده در بازار سرمایه ایران می‌توان به رشد سهام شرکت‌های خودروسازی نظیر ایران خودرو و سایپا در سال ۹۲ اشاره کرد. افزایش چند برابری قیمت سهام این دو شرکت بدون داشتن پشتوانه‌های بنیادی، موجب شد سهام‌دارانی که در سقف قیمتی اقدام به خرید این دو سهم کرده بودند با ضررهای بسیار هنگفتی مواجه شوند.

آیا بورس اوراق بهادار تهران هم‌اکنون در حباب قیمتی است؟

این موضوع لازمه تحقیقات گسترده و هم‌چنین بررسی دقیق بازار دارد. از آن‌جا که در حال حاضر تورم بسیار بالایی بر اقتصاد کشور حاکم است و رشد چندین برابری قیمت ارز در دو سال گذشته را شاهد بودیم، اکثر سهم‌ها هنوز به حبابی شدن نرسیده‌اند. با این حال در برخی نمادها بعضا رشدهای چند صد درصدی را شاهد بوده‌ایم، بدیهی است این رشد قیمت بدون داشتن دلایل بنیادی نمی‌تواند پایدار بماند. از این رو برای سرمایه‌گذاری در بازار فعلی بهتر است سراغ سهم‌هایی رفت که هنوز متناسب با رشد ارز و تورم افزایش قیمت نداشته‌اند.

دیدگاه خود را بگویید